หน้าหลัก › บทความดาราศาสตร์ › วัตถุท้องฟ้า
วัตถุท้องฟ้า

ดาวพุธ

Mercury

อัปเดตล่าสุด

ดาวพุธ
ภาพ: NASA/Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory/Arizona State University/Carnegie Institution of Washington, Public domain (ย่อขนาดจากต้นฉบับ)

ดาวเคราะห์ที่เล็กที่สุดและอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด กลางวันร้อนจัด กลางคืนเย็นจัด และหนึ่งวันยาวกว่าหนึ่งปี

ดาวพุธเป็นดาวเคราะห์ดวงในสุดและเล็กที่สุดในระบบสุริยะ เส้นผ่านศูนย์กลางราว 4,880 กิโลเมตร ใหญ่กว่าดวงจันทร์เพียงเล็กน้อย โคจรรอบดวงอาทิตย์ที่ระยะเฉลี่ยราว 0.39 au ครบรอบใน 88 วัน จึงเป็นดาวเคราะห์ที่โคจรเร็วที่สุด ชื่อ Mercury มาจากเทพผู้ส่งสารที่วิ่งเร็วของโรมัน

วันที่ยาวกว่าปี

ดาวพุธหมุนรอบตัวเองช้ามาก ราว 58.6 วันต่อรอบ ซึ่งเท่ากับสองในสามของคาบโคจรพอดี (การสั่นพ้องแบบ 3 ต่อ 2) ผลรวมของการหมุนและการโคจรทำให้ช่วงเวลาตั้งแต่ดวงอาทิตย์ขึ้นจนขึ้นอีกครั้งบนดาวพุธยาวราว 176 วันของโลก เท่ากับสองปีของดาวพุธ

ร้อนสุดขั้ว เย็นสุดขั้ว

ดาวพุธแทบไม่มีบรรยากาศที่จะเก็บความร้อน ด้านกลางวันร้อนได้ถึงราว 430 องศาเซลเซียส แต่ด้านกลางคืนเย็นลงเหลือราว -180 องศาเซลเซียส แม้จะอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด แต่ยานเมสเซนเจอร์ยืนยันว่ามีน้ำแข็งอยู่ในหลุมอุกกาบาตบริเวณขั้ว ซึ่งเป็นเงามืดตลอดกาล

ภายในที่เป็นเหล็กเกือบทั้งดวง

ดาวพุธมีแกนเหล็กใหญ่มากเมื่อเทียบกับขนาดดาว รัศมีของแกนเป็นราว 80% ของรัศมีดาว จึงมีความหนาแน่นสูงเป็นอันดับสองรองจากโลก นักวิทยาศาสตร์คาดว่าดาวพุธอาจเคยถูกชนครั้งใหญ่จนเปลือกนอกหลุดหายไปบางส่วน ดาวพุธยังมีสนามแม่เหล็กอ่อน ๆ ซึ่งแปลว่าแกนบางส่วนยังหลอมเหลว

ดาวพุธกับทฤษฎีสัมพัทธภาพ

วงโคจรวงรีของดาวพุธค่อย ๆ หมุนเปลี่ยนทิศ (การหมุนควงของจุดใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด) เร็วกว่าที่กฎแรงโน้มถ่วงของนิวตันคำนวณได้เล็กน้อย ราว 43 พิลิปดาต่อศตวรรษ ทฤษฎีสัมพัทธภาพทั่วไปของไอน์สไตน์อธิบายส่วนที่เกินนี้ได้พอดี จึงเป็นหลักฐานชิ้นแรก ๆ ที่สนับสนุนทฤษฎีนี้

ดูดาวพุธจากประเทศไทย

ดาวพุธอยู่ห่างจากดวงอาทิตย์บนท้องฟ้าได้ไม่เกินราว 28 องศา จึงเห็นได้เฉพาะช่วงสั้น ๆ ทางทิศตะวันตกหลังดวงอาทิตย์ตก หรือทางทิศตะวันออกก่อนดวงอาทิตย์ขึ้น ช่วงที่ดีที่สุดคือใกล้วันที่ดาวพุธทำมุมห่างจากดวงอาทิตย์มากที่สุด

เปิดในเว็บไซต์ NewTutorAstronomy ›

คำศัพท์ในบทความนี้

บทความที่เกี่ยวข้อง