กลุ่มท้องถิ่น: ละแวกบ้านของทางช้างเผือก
The Local Group
อัปเดตล่าสุด

ทางช้างเผือกไม่ได้อยู่โดดเดี่ยว แต่อยู่ในกลุ่มดาราจักรราวแปดสิบดวงที่ยึดกันด้วยแรงโน้มถ่วง มีดาราจักรใหญ่สามดวง และดาราจักรแคระบริวารอีกจำนวนมาก บางดวงกำลังถูกทางช้างเผือกฉีกและกลืนกินอยู่ในขณะนี้
ดาราจักรส่วนใหญ่ในเอกภพอยู่รวมกันเป็นกลุ่มหรือกระจุก ทางช้างเผือกก็เช่นกัน เราอยู่ในกลุ่มที่เรียกว่ากลุ่มท้องถิ่น ซึ่งกว้างราวสิบล้านปีแสง มีดาราจักรที่รู้จักแล้วราว 80 ดวงหรือมากกว่า ส่วนใหญ่เป็นดาราจักรแคระที่จางมากจนเพิ่งค้นพบในยี่สิบปีที่ผ่านมา และน่าจะยังมีอีกจำนวนมากที่ยังไม่พบ
ดาราจักรใหญ่สามดวง
- แอนดรอเมดา (M31) ใหญ่ที่สุดในกลุ่ม ห่างราว 2.5 ล้านปีแสง
- ทางช้างเผือก ดาราจักรกังหันมีคานของเรา มวลใกล้เคียงแอนดรอเมดา
- ไทรแองกูลัม (M33) ดาราจักรกังหันขนาดเล็กกว่ามาก ห่างราว 2.7 ล้านปีแสง อาจเป็นบริวารของแอนดรอเมดา ในคืนที่มืดมากและตาดีจริง ๆ อาจเห็นได้ด้วยตาเปล่า ซึ่งจะเป็นวัตถุที่ไกลที่สุดที่ตาเปล่ามองเห็น
เมฆแมเจลแลน
สองดาราจักรแคระที่เห็นด้วยตาเปล่าจากซีกโลกใต้เป็นปื้นแสงคล้ายเมฆที่หลุดออกมาจากทางช้างเผือก เมฆแมเจลแลนใหญ่ห่างราว 160,000 ปีแสง เมฆแมเจลแลนเล็กห่างราว 200,000 ปีแสง ชื่อตั้งตาม เฟอร์ดินานด์ มาเจลลัน แม้ชาวพื้นเมืองในซีกโลกใต้และนักดาราศาสตร์อาหรับจะรู้จักมาก่อนแล้ว ทั้งคู่มีดาวเกิดใหม่จำนวนมาก และมีสายแก๊สยาวที่เชื่อมระหว่างกัน ซึ่งเกิดจากแรงไทดัลของกันและกันและของทางช้างเผือก จากประเทศไทยเห็นเมฆแมเจลแลนได้ยาก เพราะอยู่ต่ำมากใกล้ขอบฟ้าทิศใต้
บริวารที่กำลังถูกกลืน
ทางช้างเผือกมีดาราจักรแคระบริวารหลายสิบดวง บางดวงอยู่ใกล้จนถูกแรงไทดัลฉีกออกเป็นสายดาว เช่น ดาราจักรแคระทรงรีคนยิงธนู ซึ่งอยู่อีกฝั่งของใจกลางทางช้างเผือก มีสายดาวพันรอบทางช้างเผือกหลายรอบ และสุดท้ายจะถูกกลืนจนหมด ดาวในฮาโลของทางช้างเผือกส่วนหนึ่งจึงมาจากดาราจักรที่ถูกกลืนไปแล้วในอดีต
อนาคตของกลุ่มท้องถิ่น
เมฆแมเจลแลนใหญ่น่าจะชนกับทางช้างเผือกในอีกราวสองพันล้านปี และแอนดรอเมดาอาจรวมกับทางช้างเผือกในอีกหลายพันล้านปี ในอนาคตที่ไกลมาก ดาราจักรทั้งหมดในกลุ่มท้องถิ่นอาจรวมกันเป็นดาราจักรรีขนาดใหญ่ดวงเดียว ขณะที่ดาราจักรนอกกลุ่มถอยห่างออกไปเรื่อย ๆ ตามการขยายตัวที่เร่งขึ้นของเอกภพ จนมองไม่เห็นอีกต่อไป
ในภาพที่ใหญ่ขึ้น
กลุ่มท้องถิ่นอยู่ที่ชายขอบของกระจุกดาราจักรหญิงสาว ซึ่งมีดาราจักรกว่าพันดวงและอยู่ห่างราว 54 ล้านปีแสง และทั้งหมดเป็นส่วนหนึ่งของมหากระจุกลานิอาเคอา ซึ่งมีดาราจักรราวหนึ่งแสนดวง กว้างราว 500 ล้านปีแสง
คำศัพท์ในบทความนี้
- Local Groupกลุ่มดาราจักรท้องถิ่น
- Andromeda Galaxyดาราจักรแอนดรอเมดา
- Triangulum Galaxyดาราจักรสามเหลี่ยม (M33)
- Large Magellanic Cloudเมฆแมเจลแลนใหญ่ (LMC)
- Small Magellanic Cloudเมฆแมเจลแลนเล็ก (SMC)
- dwarf galaxyดาราจักรแคระ
- satellite galaxyดาราจักรบริวาร
- Virgo Clusterกระจุกดาราจักรหญิงสาว
- superclusterกระจุกดาราจักรขนาดยิ่งใหญ่
บทความที่เกี่ยวข้อง
- ดาราจักรแอนดรอเมดา: เพื่อนบ้านที่กำลังพุ่งเข้าหาเราดาราจักรแอนดรอเมดาเป็นวัตถุที่ไกลที่สุดที่คนส่วนใหญ่เห็นได้ด้วยตาเปล่า แสงที่เห็นคืนนี้ออกเดินทางตั้งแต่ก่อนมนุษย์จะวิวัฒนาการขึ้นมา และในอีกราวสี่ถึงห้าพันล้านปี มันอาจชนและรวมกับทางช้างเผือกของเรา
- ดาราจักรทางช้างเผือกบ้านของเรา ดาราจักรกังหันมีคานที่มีดาวฤกษ์หลายแสนล้านดวง และมีหลุมดำมวลยวดยิ่งอยู่ใจกลาง
- ดาราจักรเกาะของดาวฤกษ์นับพันล้านถึงล้านล้านดวงที่ลอยอยู่ในเอกภพ มีทั้งแบบกังหัน แบบรี และแบบไม่มีรูปร่าง
- ใยจักรวาล: โครงสร้างขนาดใหญ่ที่สุดของเอกภพเมื่อทำแผนที่ตำแหน่งของดาราจักรนับล้านดวง ดาราจักรไม่ได้กระจายแบบสุ่ม แต่เรียงตัวเป็นเส้นใยและแผ่น ล้อมรอบช่องว่างขนาดมหึมา คล้ายฟองสบู่หรือใยแมงมุมที่ขนาดหลายร้อยล้านปีแสง
- ดาราจักรเกิดและเติบโตได้อย่างไรดาราจักรไม่ได้เกิดขึ้นมาเต็มรูปในทันที มันเริ่มจากก้อนแก๊สเล็ก ๆ ในแอ่งของสสารมืด แล้วค่อย ๆ โตขึ้นด้วยการดึงแก๊สและการชนกันรวมกันตลอดหลายพันล้านปี ทางช้างเผือกของเราเองก็เคยกลืนดาราจักรเล็ก ๆ มาแล้วหลายดวง